Vanuit KVGO volgen we de ontwikkelingen rond Europese duurzaamheidswetgeving nauwgezet. Dat doen we samen met onze Europese koepelorganisatie Intergraf. Zo proberen we nieuwe regels tijdig te vertalen naar wat ze in de dagelijkse praktijk betekenen voor grafische ondernemers.
Een van die ontwikkelingen is EmpCo, voluit Empowering Consumers for the Green Transition. In dit artikel zetten we de belangrijkste aandachtspunten voor grafische bedrijven op een rij.
Waar gaat EmpCo over?
EmpCo moet consumenten beter beschermen tegen onduidelijke of misleidende duurzaamheidsclaims en keurmerken. De regels gelden voor communicatie richting consumenten (B2C). Denk aan teksten, afbeeldingen, symbolen en keurmerken op verpakkingen, etiketten, folders, catalogi, websites en ander reclame- en communicatiemateriaal.
Voor grafische ondernemers is dat relevant. Je produceert immers dagelijks communicatiemiddelen waarop dit soort claims terecht kunnen komen. Bovendien verstrekken grafische bedrijven zelf informatie aan klanten over bijvoorbeeld papier, inkten, recycling, CO₂-uitstoot en de milieu-impact van drukwerk.
‘Duurzaam’ zeggen wordt lastiger
Een belangrijke verandering is dat algemene groene claims niet meer zomaar mogen worden gebruikt. Intergraf noemt voorbeelden als:
- ‘duurzaam papier’
- ‘groene verpakking’
- ‘milieuvriendelijke inkt’
- ‘energiezuinig gedrukt’
Zo’n algemene claim moet kunnen worden onderbouwd met erkende uitstekende milieuprestaties die relevant zijn voor die specifieke claim. Denk bijvoorbeeld aan het EU Ecolabel of een vergelijkbaar erkend Type 1-milieukeurmerk.
De belangrijkste boodschap voor ondernemers is eigenlijk eenvoudig: wees zo concreet mogelijk en zorg dat je kunt aantonen wat je zegt.
‘Deze verpakking bestaat voor 80% uit gerecyclede papiervezels’ is bijvoorbeeld veel concreter dan ‘dit is een duurzame verpakking’. Ook mag je niet suggereren dat een heel product duurzaam is als de claim in werkelijkheid maar betrekking heeft op één onderdeel ervan.
Extra opletten met CO₂-claims
Ook klimaatclaims verdienen extra aandacht. Een product als ‘klimaatneutraal’ presenteren wanneer die claim is gebaseerd op compensatie van broeikasgasemissies, wordt onder de nieuwe regels niet toegestaan. Claims over toekomstige milieuprestaties moeten bovendien gebaseerd zijn op concrete en verifieerbare toezeggingen.
Dat betekent niet dat communiceren over CO₂-uitstoot niet meer kan. Integendeel: juist feitelijke en goed onderbouwde informatie wordt belangrijker.
Daar ligt ook een koppeling met ClimateCalc, het instrument dat binnen de grafische sector wordt gebruikt om de CO₂-voetafdruk van grafische productie inzichtelijk te maken. Zo’n berekening kan helpen om van een algemene groene boodschap naar concrete informatie over de klimaatimpact van een product of productieproces te gaan.
Een praktisch voorbeeld daarvan is de Carbon Print-Score, die je ook terugvindt in het colofon van het laatste KVGO Magazine. Dit label is gebaseerd op ClimateCalc en geeft informatie die specifiek betrekking heeft op de productie en specificaties van het betreffende magazine.
Belangrijk is wel het onderscheid: het gebruik van ClimateCalc betekent niet automatisch dat een milieuclaim aan alle eisen van EmpCo voldoet. Het kan wél helpen om milieu-informatie te baseren op berekeningen en aantoonbare gegevens in plaats van op algemene termen.
Maar mijn klant levert toch de tekst aan?
De verantwoordelijkheid voor een consumentenclaim ligt in de eerste plaats bij het bedrijf dat de claim richting de consument maakt. Voor veel grafische bedrijven zal dat de klant zijn, bijvoorbeeld een merkeigenaar, retailer of uitgever.
Maar daarmee is EmpCo voor een drukker niet irrelevant. Klanten zullen naar verwachting vaker vragen stellen over de onderbouwing van duurzaamheidsclaims op hun verpakkingen en drukwerk. En informatie die jij als grafisch bedrijf aan een klant verstrekt, kan later door die klant worden gebruikt richting consumenten.
Intergraf adviseert daarom om ook bij B2B-communicatie alert te zijn. Geef je algemene milieu-informatie aan een klant, dan kan het verstandig zijn duidelijk te vermelden dat deze informatie bedoeld is voor zakelijk gebruik en niet zonder meer kan worden overgenomen als milieuclaim richting consumenten.
En hoe zit het met duurzaamheidslabels?
Ook voor duurzaamheidslabels gelden vanaf 27 september strengere regels. Een bedrijf kan niet zomaar een eigen groen logo of duurzaamheidslabel ontwikkelen en daarmee richting consumenten communiceren. Een vrijwillig duurzaamheidslabel moet zijn vastgesteld door een publieke autoriteit of gebaseerd zijn op een certificeringsregeling die aan specifieke voorwaarden voldoet. Denk daarbij onder andere aan onafhankelijke controle, openbaar beschikbare criteria en duidelijke procedures voor situaties waarin niet aan de eisen wordt voldaan.
Ook hier geldt dus: wees terughoudend met algemene groene termen en zorg dat milieu-informatie zo concreet en aantoonbaar mogelijk is.
Wat kun je als grafisch ondernemer nu al doen?
Ons advies is vooral om kritisch te kijken naar de duurzaamheidscommunicatie die je zelf gebruikt én naar de milieu-informatie die je aan klanten verstrekt.
Vraag jezelf bijvoorbeeld af: wat bedoelen we precies als we zeggen dat iets ‘duurzaam’, ‘groen’ of ‘milieuvriendelijk’ is? Kunnen we dat aantonen? En kunnen we de boodschap specifieker maken?
Juist daar liggen ook kansen voor onze sector. Grafische bedrijven beschikken over veel kennis over materialen, productieprocessen en de milieu-impact daarvan. Als klanten voorzichtiger moeten worden met algemene groene claims, neemt de behoefte aan betrouwbare, concrete en aantoonbare informatie alleen maar toe.
KVGO blijft de invoering van EmpCo daarom samen met Intergraf nauwgezet volgen. Nieuwe Europese uitleg en praktische informatie vertalen we waar mogelijk naar de dagelijkse praktijk van onze leden.